به گزارش پایگاه اطلاع‌رسانی رادیو تهران، دكتر سیدباقر سیدنژاد، استاد روابط بین‌الملل دانشگاه تهران، در گفت‌وگوی تلفنی با برنامه «ایران‌من» اظهار كرد: برای درك درست دقت و عمق تحلیل‌ها و پیش‌بینی‌های ایشان، ابتدا باید منطق حاكم بر سیاست بین‌الملل مدرن و نظم كنونی جهان را شناخت.

وی با اشاره به شكل‌گیری نظم بین‌الملل جدید پس از صلح سال 1648 میلادی گفت: نظم حاكم بر جهان معاصر بر پایه تفكر اومانیستی و سكولار مدرن بنا شده است؛ تفكری كه در آن انسان و قدرت مادی جایگزین ارزش‌های متعالی و معنویت شده و در نتیجه، منطق مسلط بر سیاست بین‌الملل، منطق قدرت منهای معنویت است.

این استاد روابط بین‌الملل افزود: در چنین منطقی، هرجا تزاحم میان اخلاق و قدرت پیش می‌آید، قدرت بر اخلاق مقدم می‌شود. در عمل، هر كس قدرت بیشتری دارد خود را صاحب حق می‌داند و كسی كه قدرت ندارد، عملاً از حق محروم می‌شود. این منطق نه‌تنها در عرصه سیاست و امنیت، بلكه در حقوق بین‌الملل، فرهنگ جهانی و حتی در تولید نظریه‌ها و دانش روابط بین‌الملل نیز جریان دارد.

سیدنژاد با اشاره به مصادیق این منطق در ساختار قدرت جهانی، آمریكا را نمونه بارز آن دانست و اظهار داشت: پس از جنگ‌های جهانی و با اتكا به برتری نظامی، به‌ویژه برخورداری از سلاح هسته‌ای، آمریكا برای خود حق ویژه‌ای قائل شده است. گستره پایگاه‌های نظامی آمریكا در اطراف ایران و در نقاط مختلف جهان نیز با همین منطق توجیه می‌شود؛ یعنی چون آمریكا قدرت بیشتری دارد، خود را مجاز می‌داند هرجا بخواهد پایگاه نظامی تأسیس كند، بدون آن‌كه خود را پاسخ‌گو بداند.

وی ساختار شورای امنیت سازمان ملل متحد و حق وتوی پنج عضو دائم آن را نیز تبلوری از همین منطق قدرت‌محور توصیف كرد و گفت: این‌كه تنها پنج كشور، از جمله آمریكا، حق وتو دارند و می‌توانند در برابر اراده جمعی جامعه جهانی بایستند، نمونه‌ای روشن از تقدم قدرت بر حق است. حتی اگر همه كشورهای جهان در مجمع عمومی رژیم صهیونیستی را محكوم كنند، آمریكا می‌تواند با یك وتو در شورای امنیت این اراده را خنثی كند؛ این یعنی در عمل، حق تابع قدرت تعریف می‌شود.

این استاد دانشگاه در ادامه به توصیف افراط و خشونت نهفته در منطق قدرت آمریكا پرداخت و یادآور شد: آمریكا آشكارا اعلام می‌كند چون قوی‌ترین ارتش جهان را در اختیار دارد، حق دارد به ایران بگوید باید بدون قید و شرط تسلیم شود. در همین چارچوب نیز تهدید می‌كند اگر تسلیم نشوید، جنایت‌های جنگی بزرگ‌تری مرتكب خواهد شد، زیرساخت‌های ایران را نابود می‌كند، پل‌های این كشور را هدف قرار می‌دهد و ایران را به عصر حجر بازمی‌گرداند.

به گفته سیدنژاد، این موارد نشان می‌دهد منطق حاكم بر جهان امروز تا چه اندازه به مرزهای توحش و وقاحت كشیده شده است.

وی در تبیین جایگاه رهبر شهید انقلاب در برابر این منطق تأكید كرد: آیت‌الله خامنه‌ای دارای درك عمیق و دقیقی از منطق حاكم بر روابط بین‌الملل بودند. ایشان این منطق را به‌خوبی می‌شناختند و نقاط قوت و ضعف آن را در سطح نظری و عملی درك می‌كردند. از این رو كار اصلی رهبر شهید انقلاب صرفاً آماده‌سازی ملت ایران برای مقاومت در لحظه تجاوز نبود، زیرا بسیاری از ملت‌ها ممكن است در زمان تجاوز نظامی مقاومت نشان دهند، اما ایشان پا را از این سطح فراتر گذاشتند.

سیدنژاد ادامه داد: رهبر شهید انقلاب با تكیه بر یك نظام آگاهی و تفكر توحیدی تلاش كردند نظام فكری و ادبیات منسجمی برای مواجهه با منطق سكولارِ قدرت‌محور حاكم بر جهان ایجاد كنند. ایشان چارچوب‌های اصلی سیاست خارجی و محور مقاومت را تبیین كردند و نشان دادند كه مواجهه با نظم موجود تنها به معنای نفی سلطه آمریكا و رد وابستگی نیست، بلكه باید منطق روابط بین‌الملل را بر پایه ارزش‌ها و معنویت بازتعریف كرد.

به گفته وی، همین شناخت عمیق از منطق قدرت و تلاش برای ارائه یك منطق توحیدی جایگزین، سبب شده است بسیاری از تحلیل‌ها و پیش‌بینی‌های رهبر شهید انقلاب درباره آمریكا، رژیم صهیونیستی، محور مقاومت، برخی دولت‌ها و روندهای جهانی، امروز به‌طور ملموس تحقق یابد یا نشانه‌های روشنی از تحقق آن‌ها دیده شود.


برنامه «ایران من»؛ شنبه تا چهارشنبه ساعت 15 تا 20 از رادیو تهران پخش می‌شود.

مخاطبان در سرتاسر دنیا از طریق وب سایتWWW.RADIOTEHRAN.IR ضمن استفاده از پخش زنده شبكه، در جریان آخرین خبرهای رادیو تهران قرار بگیرید.
كانال رادیو تهران را در پیام رسان بله به نشانی radiotehranplus@ جستجو كنید.
علاقه‌مندان می‌توانند برنامه‌های رادیو تهران را از اپلیكیشن ایران صدا دریافت كنند.
*هرگونه بهره برداری و استفاده از محتوای پایگاه اطلاع رسانی رادیو تهران تنها با ذكر منبع مجاز است.