در برنامه «دور یك میز» رادیو تهران، با حضور دكتر معصومه نصیری، رفتار رسانههای فارسیزبان خارج از كشور در رخدادهای دیماه بررسی شد؛ موضوعی كه به گفته این كارشناس سواد رسانه، از سطح پوشش خبری فراتر رفته و با سناریوسازی، چارچوببندی و برانگیختگی احساسی، در میدان روایتسازی و كنشگری اجتماعی نقشآفرینی كرده است.
به گزارش پایگاه اطلاع رسانی رادیو تهران،در برنامه «دور یك میز»-سه شنبه 28 بهمن- از رادیو تهران، موضوع واكاوی رفتار رسانههای فارسیزبان خارج از كشور در اتفاقات دیماه با حضور دكتر معصومه نصیری، كارشناس و مدرس سواد رسانه، مورد بحث قرار گرفت.
نصیری با اشاره به مفهوم «جنگ رسانهای» اظهار كرد كه در چنین شرایطی چهار عنصر امنیتی، اطلاعاتی، سیاسی و رسانهای بهطور همزمان فعال هستند و رسانه تنها یكی از اضلاع این میدان است.
به گفته وی، در رخدادهای دیماه، رسانههای فارسیزبان خارج از كشور با آمادگی قبلی، به محض شكلگیری سوژههای تصویری و نمادین، وارد فضای طراحی و كارگردانی سناریوهای رسانهای شدند.
او تأكید كرد: این رسانهها در سه محور اصلی عمل كردند: نخست، تعریف مسئله با انتقال آن از موضوعات اقتصادی و معیشتی به روایتهایی با شیب تند سیاسی؛ دوم، تعیین مسئولیت بهصورت صریح و مستقیم متوجه حاكمیت و نهادهای رسمی؛ و سوم، تجویز راهحلهای ذهنی برای مخاطب و شكلدهی به ادراك عمومی.
این كارشناس سواد رسانه با اشاره به تغییر دستور كار افكار عمومی گفت رسانه میتواند مسئله اصلی را به مسئلهای فرعی تبدیل كرده و موضوعی دیگر را در جایگاه اولویت قرار دهد. وی همچنین از «جاماندگی روایی» برخی رسانههای داخلی سخن گفت و افزود تكرار یك روایت بدون تنوع در قالب ارائه، موجب كاهش اثرگذاری و عادیسازی تصاویر خشونتآمیز در ذهن مخاطب میشود.
نصیری موضوع «مرجعیت رسانهای» را از دیگر محورهای مهم دانست و بیان كرد بخشی از مخاطبان به دلیل احساس نادیدهگرفتهشدن صدا و ابهامات پاسخنیافته، به رسانههای خارج از كشور رجوع میكنند.
وی نقش ابهام، تناقضگویی و تعدد اظهار نظرهای رسمی را در تقویت این رجوع مؤثر دانست و نمونهای از مدیریت روایت را در ماجرای هك جایگاههای سوخت عنوان كرد كه به گفته او، با عبور از مرحله انكار و ارائه توضیح رسمی، جریان رسانهای به داخل كشور بازگشت.
او همچنین به دستهبندی مخاطبان شامل همراه، خنثی، مردد و معارض اشاره كرد و گفت: رسانههای معارض تلاش میكنند مخاطب خنثی را به كنشگر فضای مجازی و سپس به معارض میدانی تبدیل كنند.
به گفته نصیری، تمركز ویژه رسانههای فارسیزبان خارج از كشور در سالهای اخیر، بهویژه در سال 1401، بر روایتهای شخصی و برانگیختگی احساسی بوده است.
وی با اشاره به استفاده از الگوی «ظالم و مظلوم» و مدیریت تصویر (Image Management)، تصریح كرد كه این رسانهها با تكیه بر اقناع حسی، حتی در موارد انتشار اخبار نادرست، توانستهاند همذاتپنداری گستردهای ایجاد كنند.
او در پایان بر ضرورت توجه به تكنیكهایی چون چارچوبسازی، دستوركارگذاری و مدیریت ادراك تأكید كرد و گفت در مواجهه با پیامهای رسانهای كه بر برانگیختگی شدید احساسی استوارند، مخاطب باید با فاصلهگیری و راستیآزمایی، از پذیرش بیواسطه روایتها پرهیز كند.
«دور یك میز» از شنبه تا چهارشنبه ساعت 12:30 تا 14 بصورت زنده از رادیو تهران روی موج 94 مگاهرتز به روی آنتن میرود. ضمن اینكه علاقمندان میتوانند این برنامه را به صورت تصویری در پایگاه اطلاع رسانی این شبكه رادیویی مشاهده نمایند.
مخاطبان در سرتاسر دنیا از طریق وب سایتWWW.RADIOTEHRAN.IR ضمن استفاده از پخش زنده شبكه، در جریان آخرین خبرهای رادیو تهران قرار بگیرید.
كانال رادیو تهران را در پیام رسان بله به نشانی radiotehranplus@ جستجو كنید.
علاقهمندان میتوانند برنامههای رادیو تهران را از اپلیكیشن ایران صدا دریافت كنند.
*هرگونه بهره برداری و استفاده از محتوای پایگاه اطلاع رسانی رادیو تهران تنها با ذكر منبع مجاز است.