سرهنگ جواد مختار رضایی: كاهش جرایم سایبری با اقدامات پیشگیرانه و همكاری دستگاه‌ها
به گزارش پایگاه اطلاع‌رسانی رادیو تهران، سرهنگ جواد مختار رضایی، معاون اجتماعی و فرهنگی پلیس فتا فراجا، در برنامه «دور یك میز» رادیو تهران با اشاره به وضعیت جرایم سایبری گفت: برخلاف تصور مطرح‌شده درباره افزایش این جرایم، بر اساس گزارش‌های منتشرشده پلیس فتا، در سال جاری نسبت به سال گذشته كاهش جرایم سایبری ثبت شده است.

كاهش جرایم سایبری با اقدامات پیشگیرانه و آگاهی‌بخشی عمومی
وی اقدامات پیشگیرانه پلیس فتا و همكاری با دستگاه‌های مرتبط را از عوامل مؤثر در این روند دانست و اظهار كرد: حضور در رسانه‌ها، اطلاع‌رسانی از طریق صداوسیما، خبرگزاری‌ها و شبكه‌های اجتماعی و اجرای پویش‌های آگاهی‌بخش، از جمله اقداماتی است كه با هدف كاهش آسیب‌پذیری مردم در فضای مجازی دنبال می‌شود.
رضایی با اشاره به پویش‌هایی مانند «خرید امن، كلیك امن» و برنامه‌های مرتبط با كودكان و امنیت سایبری افزود: در كنار پیشگیری اجتماعی، هماهنگی با دستگاه‌های مختلف نیز اهمیت زیادی دارد. هرگاه مشكلی در حوزه بانكی یا سایر بخش‌های مرتبط شناسایی شود، موضوع از طریق تعامل با دستگاه مسئول پیگیری می‌شود تا زمینه بروز جرایم و آسیب‌های احتمالی كاهش یابد.

تعامل پلیس فتا با سكوهای اینترنتی برای رفع آسیب‌های امنیتی
معاون اجتماعی و فرهنگی پلیس فتا فراجا درباره نحوه تعامل این پلیس با كسب‌وكارهای اینترنتی و سكوهای فعال در فضای مجازی گفت: پلیس فتا در حوزه امنیت سایبری با كسب‌وكارها و پلتفرم‌ها در ارتباط است و در صورت شناسایی آسیب یا مشكل امنیتی، موضوع را به مجموعه مربوط اعلام می‌كند تا برای رفع آن اقدام شود.
وی با اشاره به برگزاری همایش سكوهای اینترنتی و حضور پلتفرم‌های بزرگ كشور در این نشست، تعامل مستمر میان پلیس و فعالان اقتصاد دیجیتال را ضروری دانست و افزود: هر اندازه كسب‌وكارهای خصوصی، سكوهای اینترنتی و دستگاه‌های مسئول همكاری بیشتری داشته باشند، امكان پیشگیری از جرایم سایبری نیز افزایش پیدا می‌كند.

پیگیری شكایت‌ها از كسب‌وكارهای مجاز و غیرمجاز
رضایی درباره تفاوت رسیدگی به شكایت از كسب‌وكارهای دارای مجوز و فاقد مجوز توضیح داد: از نظر پلیس، اصل رسیدگی به شكایت تفاوتی ندارد و در صورت ارجاع موضوع از سوی مرجع قضایی، پلیس فتا وظیفه دارد پرونده را بررسی و عامل یا متهم را شناسایی كند. با این حال، در مواردی كه كسب‌وكار دارای مجوز و اطلاعات هویتی مشخص باشد، شناسایی و پیگیری پرونده معمولاً آسان‌تر است؛ اما در خرید از صفحات ناشناس شبكه‌های اجتماعی كه نشانی و اطلاعات قابل اتكایی ندارند، روند شناسایی ممكن است دشوارتر شود.

نماد اعتماد الكترونیكی؛ ضروری اما ناكافی برای خرید امن
وی در توصیه‌ای به خریداران اینترنتی تأكید كرد: مردم تا حد امكان از فروشگاه‌هایی خرید كنند كه نماد اعتماد الكترونیكی دارند، اما نباید نماد را به‌تنهایی تضمین كامل اعتبار یك فروشگاه بدانند. بررسی سابقه فعالیت، نظرات كاربران و تجربه خریداران نیز اهمیت دارد.
معاون اجتماعی و فرهنگی پلیس فتا فراجا با اشاره به شیوه‌های پیگیری تخلفات گفت: اگر خرید اینترنتی با مشكل مواجه شود، مشتری می‌تواند از مسیرهای پیش‌بینی‌شده در سایت یا اتحادیه مربوط موضوع را پیگیری كند و در صورت وقوع جرم، از طریق دفاتر خدمات قضایی شكایت خود را ثبت كند تا پرونده مطابق دستور مرجع قضایی بررسی شود.

سرعت اقدام در پرونده‌های مالی اهمیت دارد
رضایی درباره اهمیت سرعت اقدام در پرونده‌های مالی اظهار كرد: در مواردی كه وجه حاصل از كلاهبرداری همچنان در چرخه بانكی باشد، با هماهنگی مرجع قضایی و سازوكارهای موجود امكان پیگیری سریع‌تر و جلوگیری از انتقال وجه وجود دارد. اما اگر پول به مسیرهای دیگری از جمله رمزارزها منتقل شود، پیگیری آن می‌تواند پیچیده‌تر شود.

هشدار درباره اجاره حساب بانكی و سوءاستفاده مجرمان
وی با هشدار درباره اجاره‌دادن حساب‌های بانكی افزود: مجرمان سایبری گاهی با وعده استخدام، كاریابی یا پرداخت دستمزد، افراد را به در اختیار گذاشتن حساب بانكی یا مدارك هویتی ترغیب می‌كنند. چنین اقدامی می‌تواند حساب افراد را به ابزاری برای جابه‌جایی وجوه حاصل از جرم تبدیل كند و برای صاحب حساب تبعات قضایی به همراه داشته باشد.
رضایی در پایان بر پرهیز از كلیك روی لینك‌های مشكوك و توجه به اعتبار فروشگاه‌های اینترنتی تأكید كرد و گفت: پیشگیری و افزایش آگاهی عمومی، در كنار همكاری میان پلیس، نهادهای نظارتی و كسب‌وكارها، نقش مهمی در كاهش جرایم سایبری دارد.


صادق محمدی: ساماندهی كسب‌وكارهای مجازی نیازمند توسعه سازوكارهای نظارتی است
صادق محمدی، دبیر اتحادیه كشوری كسب‌وكارهای مجازی، در برنامه «دور یك میز» رادیو تهران با تشریح وظایف اتحادیه در ساماندهی فعالیت‌های آنلاین گفت: صدور مجوز، نظارت بر فعالیت كسب‌وكارها و رسیدگی به شكایت‌های مرتبط با واحدهای صنفی، از مسئولیت‌های اصلی این اتحادیه است.
وی با اشاره به فعالیت بیش از 13 هزار عضو در اتحادیه كشوری كسب‌وكارهای مجازی اظهار كرد: این مجموعه طیف متنوعی از فعالیت‌ها، از فروشگاه‌های اینترنتی و ارائه خدمات آنلاین تا برخی رسته‌های تخصصی را پوشش می‌دهد.

گسترش كسب‌وكارهای شبكه‌های اجتماعی؛ چالش نظارت بر فعالیت‌های آنلاین
محمدی با اشاره به گستردگی فعالیت‌های اقتصادی در شبكه‌های اجتماعی و پیام‌رسان‌ها گفت: تعداد كسب‌وكارهای فعال در این فضاها بسیار بیشتر از مجموعه‌هایی است كه از مسیرهای رسمی ساماندهی شده‌اند. به همین دلیل، لازم است سازوكارهای متناسب با ماهیت كسب‌وكارهای كوچك و فعالیت‌های مبتنی بر شبكه‌های اجتماعی طراحی شود.

بازرسی و رسیدگی به شكایت‌ها؛ دو محور نظارت اتحادیه
دبیر اتحادیه كشوری كسب‌وكارهای مجازی افزود: اتحادیه برای نظارت بر اعضای خود از دو سازوكار اصلی، یعنی كمیسیون بازرسی و كمیسیون شكایات، استفاده می‌كند. كمیسیون بازرسی بر رعایت ضوابط و انطباق فعالیت كسب‌وكارها با مجوزهای صادرشده نظارت دارد و كمیسیون شكایات نیز به درخواست‌ها و شكایت‌های ثبت‌شده از سوی كاربران رسیدگی می‌كند.

توصیه به خریداران برای بررسی مجوز و درگاه پرداخت
محمدی با تأكید بر ضرورت افزایش آگاهی خریداران گفت: كاربران هنگام خرید از شبكه‌های اجتماعی باید بررسی كنند كه آیا كسب‌وكار موردنظر وب‌سایت و مجوزهای لازم را دارد یا خیر. استفاده از درگاه پرداخت آنلاین و بررسی تطابق اطلاعات درگاه با كسب‌وكار نیز می‌تواند به افزایش قابلیت پیگیری كمك كند.

ساماندهی فعالیت‌های آنلاین نیازمند هماهنگی نهادهای مسئول
وی ساماندهی كسب‌وكارهای فعال در بسترهایی را كه خارج از چارچوب نظارتی داخلی قرار دارند، نیازمند تصمیم‌گیری و سیاست‌گذاری كلان دانست و بر ضرورت هماهنگی نهادهای مسئول برای توسعه پوشش نظارتی در اقتصاد دیجیتال تأكید كرد.
محمدی همچنین تعامل میان اتحادیه، پلیس فتا و سایر نهادهای مرتبط را در بهبود امنیت خریدهای اینترنتی و رسیدگی به شكایت‌ها مؤثر ارزیابی كرد.

عباس آشتیانی: پرداخت مستقیم با رمزارز برای خرید كالا و خدمات، كاربران را در معرض خطر قرار می‌دهد
عباس آشتیانی، رئیس كمیسیون بلاك‌چین و رمزارز سازمان نظام صنفی رایانه‌ای كشور، در ارتباط تلفنی با برنامه «دور یك میز» رادیو تهران بر ضرورت افزایش آگاهی مردم هنگام استفاده از خدمات اقتصادی آنلاین تأكید كرد.

هشدار درباره پرداخت مستقیم با رمزارز در خریدهای اینترنتی
آشتیانی با اشاره به پرداخت مستقیم بهای كالا یا خدمات با رمزارز گفت: بر اساس توضیحات ارائه‌شده در برنامه، پرداخت مستقیم با رمزارز برای خرید كالا و خدمات با محدودیت‌های قانونی مطرح‌شده در مصوبه هیئت وزیران سال 1398 مواجه است. از این رو، مردم باید نسبت به پیشنهاد چنین روش‌هایی برای پرداخت احتیاط كنند؛ زیرا در صورت تحویل‌نگرفتن كالا یا وقوع كلاهبرداری، پیگیری و احقاق حق ممكن است دشوارتر شود.
وی توضیح داد: در بسیاری از پرونده‌های مالی، وجود ردپای بانكی می‌تواند به پیگیری حقوق كاربران كمك كند؛ در حالی كه پرداخت با رمزارز ممكن است مسیر شناسایی و بازگرداندن وجوه را پیچیده‌تر كند.

استفاده از درگاه معتبر و پرهیز از روش‌های پرداخت پرخطر
رئیس كمیسیون بلاك‌چین و رمزارز سازمان نظام صنفی رایانه‌ای كشور، استفاده از درگاه پرداخت آنلاین معتبر و توجه به هویت كسب‌وكار را از نكات مهم در خرید اینترنتی دانست و به كاربران هشدار داد از روش‌هایی مانند كارت‌به‌كارت یا پرداخت‌های غیرمتعارف، به‌ویژه در شرایطی كه اعتبار فروشنده مشخص نیست، پرهیز كنند.

هشدار درباره وعده‌های سود غیرواقعی و اجاره حساب بانكی
آشتیانی همچنین درباره وعده‌های اغواگرانه، سودهای غیرواقعی و آگهی‌های مشكوك استخدام یا كاریابی هشدار داد و گفت: پیشنهادهایی كه در ازای دریافت پول یا دستمزد، از افراد می‌خواهند حساب بانكی یا مدارك هویتی خود را در اختیار دیگران قرار دهند، می‌تواند زمینه سوءاستفاده و ایجاد مسئولیت قضایی برای صاحبان حساب را فراهم كند.

ضرورت بازنگری در سازوكارهای نظارتی اقتصاد دیجیتال
وی با اشاره به رشد سریع اقتصاد دیجیتال، شیوه‌های سنتی نظارت را برای پوشش همه مخاطرات این حوزه كافی ندانست و بر لزوم بازنگری در سازوكارهای نظارتی تأكید كرد.
آشتیانی توسعه الگوهای خودتنظیم‌گری و استفاده از ظرفیت شركت‌های خصوصی فعال در حوزه فناوری‌های نظارتی را از راهكارهای قابل بررسی برای افزایش كارآمدی نظارت بر كسب‌وكارهای دیجیتال دانست و بر نقش سیاست‌گذاران و رسانه‌ها در پیشگیری از جرایم سایبری تأكید كرد.

همكاری نهادهای مسئول برای صیانت از حقوق كاربران
رئیس كمیسیون بلاك‌چین و رمزارز سازمان نظام صنفی رایانه‌ای كشور در پایان، همكاری میان پلیس فتا، دستگاه قضایی و تشكل‌های تخصصی را برای صیانت از حقوق مردم ضروری دانست و بار دیگر به كاربران توصیه كرد از واگذاری حساب بانكی و مدارك هویتی خود به دیگران خودداری كنند.


«دور یك میز» از شنبه تا چهارشنبه ساعت 12:30 تا 14 بصورت زنده از رادیو تهران روی موج 94 مگاهرتز به روی آنتن می‌رود.

مخاطبان در سرتاسر دنیا از طریق وب سایتWWW.RADIOTEHRAN.IR ضمن استفاده از پخش زنده شبكه، در جریان آخرین خبرهای رادیو تهران قرار بگیرید.
كانال رادیو تهران را در پیام رسان بله به نشانی radiotehranplus@ جستجو كنید.
علاقه‌مندان می‌توانند برنامه‌های رادیو تهران را از اپلیكیشن ایران صدا دریافت كنند.
*هرگونه بهره برداری و استفاده از محتوای پایگاه اطلاع رسانی رادیو تهران تنها با ذكر منبع مجاز است.