به گزارش پایگاه اطلاع رسانی رادیو تهران، برنامه «دور یك میز» با حضور امیر بی‌پروا، عضو هیئت علمی دانشگاه و تحلیلگر مسائل حقوق بین‌الملل، و سیدرضی عمادی، تحلیلگر مسائل منطقه و امور بین‌الملل، به بررسی ترتیبات جدید حاكم بر تنگه هرمز و تأثیر آن بر تحولات منطقه‌ای و بین‌المللی پرداخت.

امیر بی‌پروا در این برنامه با اشاره به مبانی حقوقی حاكمیت ایران بر تنگه هرمز اظهار كرد: مبنای حاكمیت و مدیریت ایران بر تنگه هرمز صرفاً به تفاهم اخیر میان ایران و آمریكا محدود نمی‌شود، بلكه این موضوع ریشه در حقوق بین‌الملل عرفی و مقررات مربوط به حقوق دریاها دارد.

وی افزود: در شرایط جنگی، كشورها می‌توانند بر اساس حقوق بین‌الملل، محدودیت‌هایی را برای عبور كشتی‌های نظامی اعمال كنند و دولت ساحلی نیز از حق اعمال حاكمیت در آب‌های سرزمینی خود برخوردار است.

این تحلیلگر مسائل حقوق بین‌الملل با اشاره به رژیم حقوقی تنگه‌های بین‌المللی در جهان گفت: در برخی مناطق، از جمله تنگه‌های بسفر و داردانل، دولت ساحلی با توجه به ملاحظات امنیتی، بر عبور و مرور كشتی‌ها مدیریت و نظارت دارد. بنابراین، توجه به شرایط امنیتی و موقعیت ژئوپلیتیكی كشورها در تنظیم ترتیبات مربوط به تنگه‌های راهبردی، موضوعی مسبوق به سابقه است.

بی‌پروا با تأكید بر اینكه ایران همواره از عبور و مرور امن و آزاد كشتی‌ها در تنگه هرمز حمایت كرده است، گفت: در شرایط جنگی و در مواجهه با تهدید علیه تمامیت ارضی، اعمال محدودیت نسبت به كشتی‌های متعلق به دولت‌های متخاصم، در چارچوب حقوق دفاع مشروع و قوانین بین‌المللی قابل بررسی است.

وی همچنین با اشاره به سابقه آمریكا در عدم پایبندی به برخی تعهدات بین‌المللی، تأكید كرد: در برابر نقض تعهدات، اصل اقدامات متقابل در حقوق بین‌الملل مطرح است و نمی‌توان انتظار داشت یك طرف به تعهدات خود پایبند نباشد، اما طرف مقابل همچنان به محدودیت‌های یك‌جانبه عمل كند.


در ادامه این برنامه، سیدرضی عمادی با اشاره به اهمیت تنگه هرمز در امنیت منطقه و اقتصاد جهانی اظهار كرد: پیش از تحولات اخیر، تنگه هرمز باز بود و عبور و مرور كشتی‌ها بدون مانع انجام می‌شد و جمهوری اسلامی ایران نیز مانعی برای تردد امن كشتی‌ها ایجاد نكرده بود.

وی افزود: تحولات و جنگ اخیر(جنگ رمضان) موجب شد ایران از ظرفیت ژئوپلیتیكی تنگه هرمز به‌عنوان یكی از ابزارهای قدرت و بازدارندگی خود استفاده كند؛ ظرفیتی كه پیش از این نیز وجود داشت، اما در شرایط جدید جنبه عملیاتی بیشتری پیدا كرده است.

این تحلیلگر مسائل منطقه و امور بین‌الملل ادامه داد: جنگ اخیر نشان داد كه قدرت كشورها تنها به تجهیزات نظامی و تسلیحات محدود نمی‌شود و موقعیت ژئوپلیتیكی نیز می‌تواند بخشی از قدرت ملی و ابزار بازدارندگی كشورها باشد.

عمادی با اشاره به اهمیت اقتصادی تنگه هرمز گفت: بخشی از نگرانی آمریكا به این موضوع بازمی‌گردد كه ایران بتواند از ظرفیت‌های اقتصادی و راهبردی این آبراه نیز استفاده كند. به همین دلیل، آمریكا تلاش می‌كند استفاده ایران از این ظرفیت را پرهزینه كند.

وی همچنین با تأكید بر ضرورت استفاده از ظرفیت دیپلماسی عمومی اظهار كرد: لازم است ایران در عرصه دیپلماسی، روایت خود از تحولات تنگه هرمز را برای افكار عمومی و دولت‌های مختلف تبیین كند و توضیح دهد كه پیش از آغاز درگیری‌ها، تنگه هرمز باز بوده و عبور امن كشتی‌ها در آن جریان داشته است.

عمادی خاطرنشان كرد: در صورت شكل‌گیری هرگونه گفت‌وگوی دیپلماتیك، توقف كامل جنگ و تضمین اجرای تعهدات باید از محورهای اصلی هر توافقی باشد؛ چرا كه تجربه نقض تعهدات نشان داده است كه بدون سازوكارهای روشن و تضمین‌های لازم، امكان تكرار این روند وجود دارد.

در بخش دیگری از این برنامه، امیر بی‌پروا با اشاره به اهمیت پایبندی به تعهدات و تفاهم‌های بین‌المللی گفت: در شرایطی كه یك طرف تعهدات خود را نقض می‌كند، طرف مقابل نیز می‌تواند بر اساس اصل اقدامات متقابل، واكنش متناسب نشان دهد.

وی تأكید كرد: تفاهم زمانی معنا دارد كه دو طرف به تعهدات خود پایبند باشند و نمی‌توان انتظار داشت در شرایطی كه یك طرف توافق را نقض كرده و اقدامات خصمانه خود را ادامه می‌دهد، طرف دیگر همچنان به تعهدات خود به‌صورت یك‌جانبه پایبند بماند.

در این برنامه همچنین بر این نكته تأكید شد كه تنگه هرمز پیش از تحولات اخیر، مسیر مهمی برای عبور امن و آزاد كشتی‌ها بوده و تغییر شرایط امنیتی منطقه، نتیجه مستقیم تحولات و درگیری‌های اخیر است.


«دور یك میز» از شنبه تا چهارشنبه ساعت 12:30 تا 14 بصورت زنده از رادیو تهران روی موج 94 مگاهرتز به روی آنتن می‌رود.

مخاطبان در سرتاسر دنیا از طریق وب سایتWWW.RADIOTEHRAN.IR ضمن استفاده از پخش زنده شبكه، در جریان آخرین خبرهای رادیو تهران قرار بگیرید.
كانال رادیو تهران را در پیام رسان بله به نشانی radiotehranplus@ جستجو كنید.
علاقه‌مندان می‌توانند برنامه‌های رادیو تهران را از اپلیكیشن ایران صدا دریافت كنند.
*هرگونه بهره برداری و استفاده از محتوای پایگاه اطلاع رسانی رادیو تهران تنها با ذكر منبع مجاز است.